maandag 4 januari 2016

Openbaarheidsdag

Grasduinen door de schoolresultaten van leerlingen van het Canisiuscollege uit de jaren dertig, de dag- en nachtrapporten van de gemeentepolitie uit 1955 of de huwelijksregisters uit 1940? Vanaf vandaag kan het.

Aan het begin van ieder nieuw kalenderjaar vervalt de beperking op de openbaarheid van sommige archieven. De informatie in deze archieven is dan toegankelijk voor onderzoekers, journalisten en publiek. Tal van documenten zijn vanaf die dag zonder beperking voor iedereen in te zien. De eerste dinsdag van het jaar - de eerste dag van het jaar waarop de studiezalen van archieven hun deuren weer openen - werd door het Nationaal Archief enkele jaren geleden omgedoopt tot Openbaarheidsdag.

Overheidsinstellingen dragen na twintig jaar hun archieven over aan een archiefinstelling. Een groot deel daarvan is direct in te zien. Mocht de inhoud de privacy van nog levende personen schaden of onevenredig benadelen dan kan de openbaarheid voor een vooraf vastgestelde periode worden beperkt. Deze termijn vervalt op de eerste januari na het verstrijken ervan. Die dag noemen we sinds 2010 Openbaarheidsdag.

Ook in Nijmegen en omgeving betekent Openbaarheidsdag goed nieuws voor historisch geïnteresseerden. Voor genealogen zijn er nieuwe jaargangen van bijvoorbeeld de huwelijksregisters van de burgerlijke stand beschikbaar. Stukken uit de archieven van scholen als het Canisius College of De Kronenburg geven de resultaten van leerlingen uit de jaren '30 prijs. Dag- en nachtrapporten van de gemeentepolitie in 1955 zijn vanaf vandaag ook openbaar: het jaar waarin Nijmegen 1850-jarig bestaan van de stad vierde en de gemeentepolitie uitbreidde in verband met de steeds verder vorderende wederopbouw. Uit 1940 worden delen van het dagboek van Martha Waaldijk openbaar. Met haar sterke nationaal-socialistische sympathieën biedt haar relaas een uitzonderlijk perspectief op het eerste oorlogsjaar. De komende jaren zullen steeds meer delen van haar dagboeken uit de latere oorlogsjaren openbaar worden.

Er is ongetwijfeld nog veel meer te ontdekken. De lijst met openbaar geworden stukken in het Regionaal Archief Nijmegen is hier te raadplegen. Graag tot ziens in de studiezaal!

Geen opmerkingen: