dinsdag 23 september 2014

Herdenking van een vliegtuigcrash in Hees


Hees in 1935. Het lage pand links van het door een brand
gehavende hotel Heeslust zou in 1944 worden getroffen door de
crash. Bron: Regionaal Archief Nijmegen
Het geeft me voldoening om als medewerker van het Regionaal Archief Nijmegen (RAN) antwoord te kunnen geven op prangende vragen van onderzoekers die bij ons aankloppen – al reiken wij meestal alleen mogelijke vindplaatsen van relevante stukken aan en vindt de onderzoeker daarin zelf een antwoord. Het afgelopen jaar was ik zijdelings betrokken bij een speurtocht aangaande een vliegtuigcrash in Hees in 1944. Het toeval hielp een handje mee om het gewenste resultaat te bereiken…

Een onderzoeker vraagt het RAN begin september 2013 welke informatie wij hebben over een bommenwerper die op 25 september 1944 rond 18.20 uur op de Dorpsstraat in Hees is neergestort: was het een Amerikaanse Mitchell of een Britse Spitfire? Klopt de opgegeven crashlocatie? De onderzoeker wil feiten van geruchten scheiden en zoekt harde bewijzen. Onze archieven leveren geen bewijzen op, wel een aanwijzing. Het dagrapport van de Luchtbeschermingsdienst van 26 september 1944 maakt gewag van een zware Amerikaanse bommenwerper die de dag ervoor is gevallen op de Dorpsstraat 148-150. Over het vliegtuigtype en de bemanning wordt hoegenaamd niets gemeld.

Fragment uit het dagrapport van de Luchtbeschermingsdienst van
26 september 1944. Bron: Regionaal Archief Nijmegen
Midden mei 2014: een Engelsman meldt het RAN dat hij een aanvulling heeft op een tekst in onze kennisbank over een vliegtuigcrash in Hees in 1944. Bij die crash kwam zijn oom om het leven, samen met twee andere Britten en een Australiër. Ook op de grond vielen enkele doden. De Engelsman heeft meer informatie over de achtergronden van de crash en is graag bereid die te delen. Wat een toeval! Ik breng de Engelsman en de Nederlandse onderzoeker met elkaar in contact in de hoop dat zij elkaar kunnen helpen. De zaak is daarmee voor mij afgerond. In later maanden passeren nog enkele e-mails van de twee over de crash, waarbij puzzelstukjes langzaam in elkaar lijken te vallen.

Hees in 1957. In het midden de huizen die werden herbouwd
op de plaats van de crash. Bron: Regionaal Archief Nijmegen
Midden augustus: de Nederlandse onderzoeker belt op en zegt met gepaste vreugde dat het met de hulp van verschillende personen en instellingen, waaronder het RAN, is gelukt om het bewijs te leveren dat het de Amerikaanse B-25 Mitchell F-211 was die op de bewuste datum in 1944 is neergestort. Belangrijk nieuws voor nabestaanden van de slachtoffers. En nog meer: aanstaande donderdag  25 september, 70 jaar na dato, zullen nabestaanden, oud-militairen en ooggetuigen aanwezig zijn bij een ceremonie in Hees om de slachtoffers van toen te gedenken. Is er een mooiere ontknoping van een speurtocht te bedenken?


Geen opmerkingen: