woensdag 20 maart 2013

Regionaal Archief Nijmegen opent verzegeld archief Begheyn

"Zullen de stukken, die zich in deze enveloppe bevinden, in 2010 belangrijk gevonden worden?", zo opent mr. dr. A.J.J.C. Begheyn de brief die hij bij zijn stukken over de Nijmeegse wethoudersverkiezingen in 1958 stopte en in een verzegelde enveloppe in 1970 schonk aan het Nijmeegse Gemeentearchief. Begheyn bepaalde dat de enveloppe pas na veertig jaar geopend mocht worden. Onlangs heeft het Regionaal Archief Nijmegen de zegels verbroken en komen met de opening van de enveloppe een schrift met notities en drie brieven beschikbaar die een fraaie blik achter de schermen van de wethoudersverkiezingen in de gemeenteraad van Nijmegen bieden.



Gemeentearchivaris Jan Beens (links) opent de verzegelde enveloppe in het bijzijn van Rob Camps, bureauhoofd inventarisatie



















Mr. Begheyn was in 1958 als leider van de KVP-fractie in de gemeenteraad de spil in de gesprekken over de vorming van het college van Burgemeester en Wethouders. Prangende kwestie; moesten het vijf of vier wethouders worden? En zou de vijfde wethouder een KVP-er worden? Een socialist? Een protestant? Of een VVD’er? Uit de stukken blijkt dat vooral die laatste partij in 1958 niet zo’n vanzelfsprekende coalitiepartner was. Bijzonder is dat de KVP een vrouw, het raadslid G.M.J. Wijnans – van der Kallen als wethouder overwoog. Zij haakte echter af vanwege de bonkige opstelling van een aantal mannelijke collega’s, maar ook omdat zij als vrouw vreesde dat de haar toebedachte portefeuille financiën de toegenomen “goodwill ten aanzien van de vrouw” schade zou berokken! Pas in 1978 zou met de CDA-kandidate mevrouw J.M.C. Besselaar – van der Kallen de eerste vrouw als wethouder in Nijmegen worden beëdigd.

In de brief die Begheyn bij de schenking in 1970 voegde, blikt hij terug op politieke en confessionele verhoudingen voor 1970 en kijkt hij vooruit naar 2010. Ook dat is de moeite van het lezen waard. In 1970 zijn de scherpe randjes van de politiek confessionele tegenstellingen uit de verzuilde Nederlandse samenleving er volgens Begheyn wel af. Een voorbeeld daarvan is volgens hem "de schenking [ook in 1970] van een kostbaar drieluik door een overtuigd katholiek aan de [protestantse] Stevenskerk". Raad en gemeenschap zullen in 2010 naar zijn idee "harmonischer zijn, in zoverre althans, dat de godsdienstige (en politieke) tegenstellingen mild geworden zullen zijn". Begheyn streefde naar oecumene in de politiek. In 1974 deden katholieken en protestanten in Nijmegen in het nieuw gevormde CDA mee aan de gemeenteraadsverkiezingen. In dat opzicht zijn de confessionele tegenstellingen inderdaad milder geworden. Maar of raad en gemeenschap daarmee in 2013 “harmonischer” en “milder” zijn geworden?

Het archief is te raadplegen in de studiezaal van het Regionaal Archief Nijmegen.


Geen opmerkingen: