woensdag 15 februari 2017

Mini-expo 100 jaar Willemskwartier

De after party van het 50-jarig bestaan van Dukenburg is nog niet afgelopen – de expositie De Canon van Dukenburg loopt tot 26 februari – of de volgende buurt is alweer volop aan het feesten. Want het Willemskwartier bestaat honderd jaar! De roemruchte buurt viert het jubileum onder andere met de uitgave van een boek. Het Regionaal Archief Nijmegen deelt in de vreugde en heeft een minitentoonstelling opgezet.

Tuinwijk
Het Willemskwartier werd vanaf 1917 gebouwd als een van de eerste tuinwijken in Nijmegen voor de ‘arbeidersklasse’. Een ruim opgezette buurt met pleintjes en (voor toenmalige begrippen) grote en comfortabele woningen met een landelijke uitstraling. De meeste huizen hadden er bovendien een eigen tuin waarin bewoners hun eigen groenten konden verbouwen – een grote luxe! Veel bewoners werkten bij één van de vele bedrijven die zich aan de rand van de buurt vestigden, zoals de spoorwegen, transformatorenfabriek Willem Smit en chocoladefabriek Van Dungen.

Trots
Na zestig jaar voldeden de oudste huisjes niet meer aan de eisen van de tijd. In fasen zijn vanaf 1975 de meeste huizen vervangen door nieuwbouw. Ook de fabrieken sloten bijna allemaal de deuren. Ondanks of dankzij alle veranderingen blijft het Willemskwartier een buurt om trots op te zijn. Dat dragen de bewoners zelf ook uit, onder andere in het boek Hert op de tong, over 100 jaar Willemskwartier. Van weinig andere buurten in de stad zijn in de afgelopen zo veel boekwerken verschenen.

Het Willemskwartier in 1930 vanaf de kerk aan de Groenestraat.
Bron: Regionaal Archief Nijmegen
Expo
In het Regionaal Archief Nijmegen aan het Mariënburg, bij de doorgang naar de openbare bibliotheek, is een kleine tentoonstelling ingericht over het Willemskwartier. Ingelijste foto’s en voorwerpen in enkele vitrines geven een blik op het dagelijks leven van Willemskwartierders. Ook vind je er nieuwe en oudere publicaties over de buurt. Ze liggen er achter glas, maar zijn ook in de studiezaal op te vragen. De mini-expo is nog tot half maart te bezichtigen.

dinsdag 24 januari 2017

Nijmeegse testamenten na 400 jaar geopend



In het Regionaal Archief Nijmegen bevinden zich archiefstukken die al eeuwen oud zijn maar waarvan niemand nog de inhoud kent. In het oud-rechterlijk archief van de stad bevindt zich een reeks testamenten die zijn dichtgemaakt en verzegeld door de toenmalige schepenen. Pas na iemands dood kon zo’n testament worden geopend. Een aantal van deze zogenaamde ‘besloten testamenten’ (zo’n 30 stuks uit de periode 1688-1808) is nog nooit geopend. Om deze stukken raadpleegbaar en online toegankelijk te kunnen maken heeft het RAN besloten deze testamenten te openen.

De testamenten zijn interessant voor historisch en genealogisch onderzoek. Ze bevatten informatie over personen, hun familierelaties, hun bezittingen en hun motieven. De testamenten zullen (indien nodig) worden gerestaureerd, daarna zullen ze worden gefotografeerd en op termijn toegankelijk worden gemaakt via de Digitale Studiezaal.

UPDATE: Ook De Gelderlander heeft een artikel gepubliceerd over de besloten testamenten.

dinsdag 3 januari 2017

Openbaarheidsdag 2017

De dag- en nachtrapporten van de gemeentepolitie uit 1956 raadplegen, de huwelijksregisters uit 1941 bekijken of grasduinen door de leerlingenlijsten van de Klokkenberg of de HBS uit het begin van de twintigste eeuw? Vanaf vandaag kan het.

Leerlingen en docenten van De Klokkenberg in 1910.
Aan het begin van ieder nieuw kalenderjaar vervalt de beperking op de openbaarheid van sommige archieven. De informatie in deze archieven is dan toegankelijk voor onderzoekers, journalisten en publiek. Tal van documenten zijn vanaf die dag zonder beperking voor iedereen in te zien. De eerste dinsdag van het jaar - de eerste dag van het jaar waarop de studiezalen van archieven hun deuren weer openen - werd door het Nationaal Archief enkele jaren geleden omgedoopt tot Openbaarheidsdag.

Overheidsinstellingen dragen na twintig jaar hun archieven over aan een archiefinstelling. Een groot deel daarvan is direct in te zien. Mocht de inhoud de privacy van nog levende personen schaden of onevenredig benadelen dan kan de openbaarheid voor een vooraf vastgestelde periode worden beperkt. Deze termijn vervalt op de eerste januari na het verstrijken ervan. Die dag noemen we sinds 2010 Openbaarheidsdag.

Ook in Nijmegen en omgeving betekent Openbaarheidsdag goed nieuws voor historisch geïnteresseerden. Voor genealogen zijn er nieuwe jaargangen van bijvoorbeeld de huwelijksregisters van de burgerlijke stand beschikbaar. De lijst met openbaar geworden stukken in het Regionaal Archief Nijmegen is hier te raadplegen. Graag tot ziens in de studiezaal!

maandag 19 december 2016

Achterom kijken en vooruit zien

De lange avonden en de kou in december nodigen voor menigeen uit tot het terugkijken op het bijna afgelopen jaar en tot het maken van voornemens voor het nieuwe. Nu ik voor u op een rijtje heb gezet welke boeken de bibliotheek van het Regionaal Archief Nijmegen de afgelopen maanden en het afgelopen jaar heeft verworven, kan ik niet anders concluderen dan dat het resultaat lijkt op dat van voorgaande jaren: veel nieuwe boeken en brochures over de meest uiteenlopende onderwerpen. Voor ieder weer wat wils!

De aanwinsten van de afgelopen tweeënhalve maand weerspiegelen die veelzijdigheid. Hierna de nieuwe publicaties die we hebben opgenomen:

Oudere publicaties die we in de afgelopen maanden verwierven:

Vooruitblik
Wat het nieuwe jaar brengt is grotendeels ongewis, al ben ik er van overtuigd dat de rijke historie en de archieven van de stad en streek een haast onuitputtelijke bron blijven voor geschiedschrijvers. Zeker is dat de aankondiging van onze nieuwe bibliotheek- en archiefaanwinsten in de loop van komend niet meer op deze weblog zullen worden geplaatst. We gaan de stap naar Facebook maken.

woensdag 23 november 2016

Artikelen Jaarboek Numaga makkelijker vindbaar

Op 26 november publiceert historische vereniging Numaga haar Jaarboek 2016, ongetwijfeld voorafgegaan door een boeiend ochtendprogramma over sport in de stad – het thema van dit jaarboek. Maar waarover gingen de artikelen in de eerdere jaarboeken ook alweer? U kunt het nu opzoeken in de bibliotheekcatalogus van het Regionaal Archief Nijmegen (RAN).

Annemieke Slockers, vrijwilliger op het RAN, heeft in een klein halfjaar circa 125 artikelen uit de jaarboeken Numaga van 2000 tot en met 2015 apart beschreven voor de catalogus. Dit nadat ze eerder al de artikelen uit het Nijmeegs Katern uit de jaren 2000-2015 had ingevoerd.
Niet alle artikelen zijn opgenomen: de kronieken zijn niet apart beschreven en ook de lemmata in de Nijmeegse Biografieën zijn om praktische redenen achterwege gebleven.

Het is de bedoeling dat in de toekomst eens per jaar alle artikelen uit het Nijmeegs Katern en Jaarboek Numaga worden ingevoerd in de bibliotheekcatalogus van het archief. Zo vinden historici en andere geïnteresseerden beter hun weg door de publicaties van Numaga.